Ooievaarsbuitenstation 't Zand in Gorssel is opgericht in 1981 als onderdeel van het landelijke herintroductieproject voor de Ooievaar. Het was het 5e station dat werd opgericht en de dagelijkse verzorging was in  handen van de familie Verholt, geholpen door een enthousiaste groep vrijwilligers.
Het station heeft, vanaf de geboorte van de eerste jongen in 1982, tot aan heden een belangrijke bijdrage geleverd aan de terugkeer van de Ooievaar in het algemeen en in de IJsselvallei in het bijzonder.

Beleef de Lente

Zowel in 2010 als in 2011 was een paartje ooievaars uit Gorssel een van de hoofdrolspelers uit Beleef de Lente van Vogelbescherming Nederland. Middels webcams kan iedereen via de computer meekijken in de nesten van verschillende vogelsoorten en van 1 maart t/m 1 juli zien hoe het er op of in een nest aan toegaat.
Voor de ooievaars is nu dus al twee jaar gekozen voor een boomnest in de buurt van Gorssel. In 2010 met 1 webcam boven het nest en in 2011 met een webcam boven en een webcam naast het nest. Ook werd er een infraroodlamp toegevoegd zodat ook 's nachts te zien was wat er allemaal op het nest gebeurde. Zo was o.a te zien wanneer de eieren werden gelegd, iets dat 's nachts gebeurt en normaal gesproken niet te zien is.

   
   
 Linksboven: 2010, 4 eieren
 Linksonder: 2011, het 2e ei is net gelegd
 Rechtsboven: 22-04-2011, 5 eieren
 Rechtsonder: 2011, zicht vanaf de zijkant

Op 29-05-2010 zijn twee jongen geringd door Ronald Groenink en ze gaan nu verder door het leven als ooievaar 9866 en 9867. Hopelijk zien we ze over enkele jaren weer terug als ze zelf een nest gaan bouwen.

   
  Ronald ringt de "webcam" jongen, foto: Hans Peeters
 De jongen houden zich schijndood, foto: Hans Peeters
   

  Links: op weg naar boven, Ronald en Luc Enting
  Boven: Ronald (links) samen met Hans Peeters  
  (Vogelbescherming Nederland) in de hoogwerker bij 
  het nest.

Bekijk ook de site van Luc Enting

Hieronder een filmpje van het ringen



2010

2 maart: mannetje en vrouwtje hebben het nest weer in bezit genomen. Het vrouwtje is ongeringd, het mannetje kan op 20 maart worden afgelezen: nummer 6886, hetzelfde mannetje als vorig jaar. Hij is in 2004 uitgevlogen op een nest bij Hoonhorst (onder Dalfsen)
21 maart: het eerste ei is er!
23 maart: het 2e ei.
27 maart: het 4e ei.
Na het leggen van het tweede ei begint het broeden waarbij mannetje en vrouwtje elkaar regelmatig afwisselen.

24 april: de eerste 2 jongen zijn zichtbaar.
26 april: 4 jongen zijn uitgekomen, 1 jong is nog erg klein en weinig actief.
28 april: het jongste kuiken heeft het niet gered. Er zijn nu nog 2 jongen over.
De kuikens groeien voorspoedig maar gaandeweg wordt duidelijk dat het dan kleinste kuiken het toch moeilijk heeft.

12 mei:Een van de ouders gooit het, dan nog in leven zijnde kleinste jong uit het nest. Als ooievaars in de gaten hebben dat een van de jongen niet gezond is of niet groeit dan steken zij er geen energie meer in en nemen drastische maatregelen. Op deze manier kan alle energie in de overgebleven, gezonde jongen worden gestoken en voorkomen ze dat er uiteindelijk misschien wel drie zwakke ooievaars zouden zijn.
16 mei: de overgleven 2 jongen beginnen met hun eerste vliegoefeningen.
24 mei: de jongen zijn nu 4 weken oud.
29 mei: de twee jongen worden geringd door Ronald Groenink.

15 juni: de jongen zijn al zeer groot en oefenen constant hun vliegspieren.
1 juli: de webcams zijn uitgeschakeld.
17 juli:afgelopen week zijn de twee jongen gezond en wel uitgevlogen.

2011

Vanaf begin maart is het nest weer bezet door twee ooievaars. Na het aflezen van de ring is duidelijk dat dit weer het zelfde mannetje is als in voorgaande jaren. Van het vrouwtje weten we dat niet aangezien zij niet geringd is.

 
 
Linksboven: 20-03, midden in de nacht is het eerste ei      gelegd. Het vrouwtje verplaatst het voorzichtig naar de  goede  plaats.
Linksonder: paring terwijl het vrouwtje blijft liggen, slechts enkele uren voordat het eerste ei werd gelegd.
Rechtsboven: op 24 mei zijn er 4 jonge kuikens zichtbaar. Ze zijn nog erg klein en kwetsbaar.
Rechtsonder: terwijl het vrouwtje zit te broeden komt     het mannetje terug met vers nestmateriaal. Samen leggen ze dat op het nest.

01 maart: beide vogels op het nest.
20 maart: het eerste ei.
22 maart: het 2e ei.
23 maart: het 3e ei.
25 maart: het 4e ei.
28 maart: het 5e ei.
5 eieren is een mooi legsel. Heel af en toe komen 6 en 7 legsels voor maar hiervan overleven meestal niet alle jongen.

23 april: 2 kuikens zichtbaar.
25 april: 3 kuikens zichtbaar.
25 april: het 4e kuiken is ook uit het ei. Het 5e ei komt niet uit.

3 mei: het kleinste kuiken heeft het niet gered en wordt door de moeder opgegeten.
De overgebleven jongen groeien goed
30 mei: in de nacht lijkt er een invasie van (eikenprocessie)rupsen plaats te vinden. De ouders vliegen van het nest en de jongen hebben zichtbaar last van de rupsen. 's ochtend is een van de jongen dood. Gedacht wordt aan een alergische reactie op de rupsen of gestikt.

3 juni: een van de ouders gooit het half vergane dode jong uit het nest.
4 juni: de twee overgebleven ooievaars worden geringd.

Het ringen

Zaterdag 4 juni kwamen Annemieke en Wim van STORK naar Gorssel om de twee jongen te ringen. Luc Enting is ook aanwezig en maakte filmopnamen van dit gebeuren. Een clip hiervan komt op de site Beleef de Lente
De twee jongen worden voor het ringen met behulp van een hoogwerker uit het nest gehaald. Op de grond werden ze gemeten, gewogen en van een ring voorzien. Deze 2 ooievaars kregen de ringnummers 1E271 en 1E272 en wogen respectievelijk 2900 gram en 3150 gram. Na het ringen werden de jongen weer terug in het nest gezet en korte tijd later stonden beide ouders weer bij hun jongen. Hieronder enkele foto's van het ringen.

 
 
 
 Boven: de jongen worden uit het nest gehaald
 Midden: de snavels worden gewassen en ontdaan van 
 aangekoekte etensresten
 Onder: een ooievaar wordt gewogen; 2900 gram
 Boven:De ooievaars zijn veilig op de grond gebracht
 Midden: meten, controleren en ringen
 Onder: de snavel wordt gemeten en de ring wordt
 omgedaan

Hieronder een filmpje van Enting Films


Dank

Het ringen van de ooievaars was niet mogelijk geweest zonder de bijzondere gastvrijheid van de Fam. Velthuyzen op wiens terrein de nestboom zich bevindt. De firma Kamphuis uit Zutphen voor de hoogwerker en de prettige samenwerking met de bestuurder. Wim en Annemieke van STORK voor het vakkundig ringen van de ooievaars en hun geduldige uitleg bij alles wat er gebeurde en tot slot de mensen van Enting Films, dankzij hun kunnen we allemaal genieten van de webcambeelden en de opnamen die zij maakten van het ringen.

ontwerp: Arno ten Hoeve, uitvoering: TigrisIT